Vai trò của muối iot đối với cơ thể con người | Khái niệm hoá học

1. Muối iot là gì?

Muối iốt là muối ăn (NaCl) có bổ sung thêm một lượng nhỏ NaI (KI hoặc KIO₃) nhằm cung cấp iốt cho cơ thể.

Để cơ thể khỏe mạnh, con người cần được cung cấp đầy đủ các nguyên tố hóa học cần thiết. Có những nguyên tố cần được cung cấp với khối lượng lớn và có những nguyên tố cần được cung cấp với khối lượng nhỏ (Vi lượng). Iot là một nguyên tố vi lượng hết sức cần thiết đối với con người.

Theo các nhà khoa học, mỗi ngày cơ thể con người cần được cung cấp từ 1.10^-4 đến 2.10^-4 gam nguyên tố iot.

2. Vai trò của muối iot

- Iốt là vi chất quan trọng để tuyến giáp tổng hợp các hoocmon điều chỉnh quá trình phát triển của hệ thần kinh trung ương, phát triển hệ sinh dục và các bộ phận trong cơ thể như tim mạch, tiêu hóa, da – lông – tóc –móng, duy trì năng lượng cho cơ thể hoạt động...

- Iốt là nguyên tố hóa học trong thiên nhiên như đất, nước, không khí, trong lương thực, thực phẩm như thịt, cá, gạo, rau quả,nhất là các loại hải sản...

- Iốt là vi chất cần thiết đối với sự phát triển trí tuệ và thể chất, nhất là trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. 

Cơ thể tiếp nhận được phần iot cần thiết dưới dạng hợp chất của iot có sẵn trong muối ăn và một số loại thực phẩm. Nhưng việc thiếu hụt iot vẫn thường xảy ra. Hiện nay, tính trên toàn thế giới một phần ba số dân bị thiếu hụt iot ở những mức độ khác nhau.

Thiếu hụt iot trong cơ thể dẫn đến hậu quả rất tai hại. Thiếu iot làm não bị hư hại nên người ta trở nên đần độn, chậm chạp, có thể điếc, câm, liệt chi, lùn, mệt mỏi, giảm khả năng lao động. Thiếu iot còn gây ra bệnh bướu cổ và hàng loạt rối loạn khác đặc biệt nguy hiểm đối với bà mẹ và trẻ em như sảy thai, thai chết lưu, khuyết tật bẩm sinh, thiểu năng trí tuệ.

Tác hại của việc thiếu iot đối với cơ thể

3. Biện pháp khắc phục 

Để khắc phục sự thiếu iot người ta phải cho thêm hợp chất của iot vào thực phẩm như muối ăn, sữa, kẹo...

Việc dùng muối ăn làm phương tiện chuyển tải iot vào cơ thể người được nhiều nước áp dụng. 

Muối iot là muối ăn có trộn thêm một lượng nhỏ hợp chất của iot (thường là KI hoặc KIO₃). Thí dụ: trộn 25kg KI vào một tấn muối ăn. Người ta cũng cho thêm hợp chất iot vào bột canh, nước mắm...

Việc dùng muối iot thật dễ dàng và đơn giản. Về mùi vị, màu sắc, muối iot không khác gì muối ăn thường. Tuy nhiên, hợp chất iot có thể bị phân hủy ở nhiệt độ cao. Vì vậy, phải thêm muối iot sau khi thực phẩm đã được nấu chín.

Bên cạnh đó, chúng ta nên bổ sung muối iốt trong bữa ăn hàng ngày, mỗi ngày mỗi người cần khoảng 250-750 microgram iốt.

Ngoài ra, cũng có thể bổ sung iốt từ các loại hải sản vì những thực phẩm này rất giàu iốt.

4. Phân biệt muối iot và muối thường

Để phân biệt muối thường và muối iốt ta vắt nước chanh vào muối, sau đó thêm vào một ít nước cơm. Nếu thấy màu xanh đậm xuất hiện chứng tỏ muối đó là muối iốt. Vì nước chanh có môi trường axit. Trong môi trường axit, NaI không bền bị phân hủy một phần thành I₂. I₂ mới tạo thành tác dụng với hồ tinh bột có trong nước cơm tạo thành phức chất có màu xanh đậm.